Wojciech Dzieduszycki-rys biograficzny

Tekst: dr Tomasz Jakubec

Portret: autor nieznany„Głos Narodu” Ilustrowany, nr 4 z 12 października 1901

W 2009 roku nakładem wydawnictwa Księgarnia Akademicka w Krakowie ukazała się książka dr Tomasza Jakubca Wojciech Dzieduszycki. Pisarz, estetyk, filozof, w której autor próbował pokazać twórczość literacką Dzieduszyckiego na tle jego poglądów filozoficznych, społecznych, estetycznych i teoretyczno-literackich (ze Wstępu, s. 7). Poniżej zamieszczamy rozdział pierwszy z tej książki poświęcony biografii Wojciecha Dzieduszyckiego.

Czytaj dalej Wojciech Dzieduszycki-rys biograficzny

Od szkicowych projektów do Zbioru rysunków…W stronę zarzeckiej posiadłości Magdaleny Morskiej

Tekst: Izabela Dzioba

Ze wstępu: Określanie Morskiej mianem artystki-amatorki nieuchronnie niesie w sobie pewien ładunek deprecjacji wpisany w tradycyjne rozumienie terminu amatorstwo, a w odzyskaniu jej osoby dla rozważań historyków sztuki każe widzieć jednoczesne usytuowanie jej działań na marginesie istotnych zjawisk artystycznych. Podtrzymanie przez autorkę niniejszego tekstu określenia „artystka-amatorka” w odniesieniu do Morskiej nie ma charakteru wartościującego. Niewątpliwie pomysły Magdaleny znacznie przewyższają jej malarskie i rysunkowe możliwości, jednak nie jest to powód, aby poprzestać na sytuowaniu jej spuścizny na peryferiach ówczesnego życia kulturalnego i traktować jako zjawisko marginalne.

Czytaj dalej Od szkicowych projektów do Zbioru rysunków…W stronę zarzeckiej posiadłości Magdaleny Morskiej

Kronika Maurycego Dzieduszyckiego

Kronika domowa Dzieduszyckich została wydana w 1865 roku we Lwowie w liczbie 200 egzemplarzy przez jej autora Maurycego Dzieduszyckiego, który stał się tym samym pierwszym poważnym badaczem dziejów swojej rodziny.

Ryc. Józef Holewiński, 1877

Czytaj dalej Kronika Maurycego Dzieduszyckiego

„Ziarnko do ziarnka, a będzie miarka”, czyli jak powstawało Muzeum im. Dzieduszyckich we Lwowie

 

W maju 1895 roku we Lwowie ukazał się katalog prezentujący zbiory Muzeum im. Dzieduszyckich, napisany i wydany w liczbie tysiąca sztuk przez Włodzimierza Dzieduszyckiego. W dedykacji skierowanej do ukochanych wnuków i młodzieży podkreślał on znaczenie i obowiązek odkrywania i dokumentowania spuścizny po przodkach w imię miłości do „tej Ziemi i tego Ludu”.

Czytaj dalej „Ziarnko do ziarnka, a będzie miarka”, czyli jak powstawało Muzeum im. Dzieduszyckich we Lwowie

Album Magdaleny z Dzieduszyckich Morskiej

W 1836 roku w Wiedniu ukazał się staraniem Magdaleny Morskiej Zbiór rysunków wyobrażających celniejsze budynki wsi Zarzecze w Galicyi… z opisem budownictwa wiejskiego w sposobie holenderskim i angielskim i ogólnymi myślami o przyozdobieniu siedlisk wiejskich… . Rysunki pałacu z zewnątrz i wewnątrz, budynków folwarcznych i parku wykonał Józef Ferdynand Tabaczyński oraz Antoni Tepplar, natomiast Magdalena Morska zamieściła w albumie  własne opisy, dotyczące projektowania wnętrz pałacu oraz parku, zakładania żywopłotów, a nawet układania bukietów.

Grafika: Robert Theer 1836, w zbiorach Biblioteki Narodowej

Czytaj dalej Album Magdaleny z Dzieduszyckich Morskiej

Pałac w Zarzeczu na starych fotografiach

W Narodowym Archiwum Cyfrowym znajdują się fotografie zespołu pałacowo-parkowego w Zarzeczu, wykonane przez Ksawerego Niedobitowskiego, które pochodzą z archiwum ilustracji Ilustrowanego Kuriera Codziennego z okresu międzywojennego.

Przed pałacem nie został jeszcze posadzony platan, nad stawem stoją rzędem chochoły, a w salonie na stoliku leżą książki i papiery.

Czytaj dalej Pałac w Zarzeczu na starych fotografiach

Związek Rodowy Dzieduszyckich

tekst: prof. Kazimierz Karolczak

Na przełomie XIX i XX wieku poszczególne rody arystokratyczne powoływały do życia związki rodowe (familijne), skupiające osoby wywodzące się od wspólnego przodka1. Siedzibę związku określano w statucie, a umieszczano ją na ogół w miejscowości najdogodniej położonej dla jej członków. Związek Rodowy Dzieduszyckich utworzono w 1907 r., we Lwowie, gdzie wówczas stale mieszkało kilkunastu przedstawicieli rodziny, a pozostali związani byli głównie z ziemią lwowską2.

Czytaj dalej Związek Rodowy Dzieduszyckich

Dzieduszyccy w Zarzeczu

tekst: prof. Kazimierz Karolczak

W pierwszej połowie XVIII wieku Zarzecze wchodziło w skład dóbr pruchnickich należących do rodziny Morskich, która poprzez związki małżeńskie skoligaciła się wkrótce z Dzieduszyckimi. Decydujący dla przyszłych losów majątku był fakt poślubienia w 1783 roku przez Ignacego Morskiego swej kuzynki Magdaleny, córki Tadeusza Dzieduszyckiego.

Czytaj dalej Dzieduszyccy w Zarzeczu

Dziewczynka w kraciastej sukience, czyli zagadka fotograficzna

W zbiorach Biblioteki Narodowej znajduje się fotografia ślicznej dziewczynki z wytworną fryzurą i z pierścionkiem na palcu, zatytułowana Portret hrabianki Dzieduszyckiej (Tytuł został nadany przez osobę, która katalogowała zbiory).  Wykonana została około 1865 roku – jak zaznaczono w opisie – na papierze albuminowym.

Kim ona może być?

Czytaj dalej Dziewczynka w kraciastej sukience, czyli zagadka fotograficzna

„Niechaj mnie Zosia o wiersze nie prosi” czyli krótka historia rodziny Dzieduszyckich pióra Anny Dzieduszyckiej – Machnik

tekst: Anna Dzieduszycka – Machnik

W widłach Sukielu i Świcy

Rodzina Dzieduszyckich pochodzi z Rusi Halickiej. Jej starożytne gniazdo znajdowało się w widłach Sukielu i Świcy, prawego dopływu Dniestru. Do dziś znajdują się tam wsie Dzieduszyce Wielkie i Dzieduszyce Małe (po ukraińsku Didusici).

Czytaj dalej „Niechaj mnie Zosia o wiersze nie prosi” czyli krótka historia rodziny Dzieduszyckich pióra Anny Dzieduszyckiej – Machnik