Od szkicowych projektów do Zbioru rysunków…W stronę zarzeckiej posiadłości Magdaleny Morskiej

Tekst: Izabela Dzioba

Ze wstępu: Określanie Morskiej mianem artystki-amatorki nieuchronnie niesie w sobie pewien ładunek deprecjacji wpisany w tradycyjne rozumienie terminu amatorstwo, a w odzyskaniu jej osoby dla rozważań historyków sztuki każe widzieć jednoczesne usytuowanie jej działań na marginesie istotnych zjawisk artystycznych. Podtrzymanie przez autorkę niniejszego tekstu określenia „artystka-amatorka” w odniesieniu do Morskiej nie ma charakteru wartościującego. Niewątpliwie pomysły Magdaleny znacznie przewyższają jej malarskie i rysunkowe możliwości, jednak nie jest to powód, aby poprzestać na sytuowaniu jej spuścizny na peryferiach ówczesnego życia kulturalnego i traktować jako zjawisko marginalne.

Czytaj dalej Od szkicowych projektów do Zbioru rysunków…W stronę zarzeckiej posiadłości Magdaleny Morskiej

Album Magdaleny z Dzieduszyckich Morskiej

W 1836 roku w Wiedniu ukazał się staraniem Magdaleny Morskiej Zbiór rysunków wyobrażających celniejsze budynki wsi Zarzecze w Galicyi… z opisem budownictwa wiejskiego w sposobie holenderskim i angielskim i ogólnymi myślami o przyozdobieniu siedlisk wiejskich… . Rysunki pałacu z zewnątrz i wewnątrz, budynków folwarcznych i parku wykonał Józef Ferdynand Tabaczyński oraz Antoni Tepplar, natomiast Magdalena Morska zamieściła w albumie  własne opisy, dotyczące projektowania wnętrz pałacu oraz parku, zakładania żywopłotów, a nawet układania bukietów.

Grafika: Robert Theer 1836, w zbiorach Biblioteki Narodowej

Czytaj dalej Album Magdaleny z Dzieduszyckich Morskiej

Pałac w Zarzeczu na starych fotografiach

W Narodowym Archiwum Cyfrowym znajdują się fotografie zespołu pałacowo-parkowego w Zarzeczu, wykonane przez Ksawerego Niedobitowskiego, które pochodzą z archiwum ilustracji Ilustrowanego Kuriera Codziennego z okresu międzywojennego.

Przed pałacem nie został jeszcze posadzony platan, nad stawem stoją rzędem chochoły, a w salonie na stoliku leżą książki i papiery.

Czytaj dalej Pałac w Zarzeczu na starych fotografiach

Dzieduszyccy w Zarzeczu

tekst: prof. Kazimierz Karolczak

W pierwszej połowie XVIII wieku Zarzecze wchodziło w skład dóbr pruchnickich należących do rodziny Morskich, która poprzez związki małżeńskie skoligaciła się wkrótce z Dzieduszyckimi. Decydujący dla przyszłych losów majątku był fakt poślubienia w 1783 roku przez Ignacego Morskiego swej kuzynki Magdaleny, córki Tadeusza Dzieduszyckiego.

Czytaj dalej Dzieduszyccy w Zarzeczu

Zarzecze. Pałac a wieś w XIX i XX wieku

tekst: prof. Kazimierz Karolczak

Odczytanie relacji pomiędzy mieszkańcami pałacu (dworu) i wsi następuje najczęściej na podstawie źródeł wytworzonych przez tych pierwszych, czego skutkiem bywa ich widzenie niejako przez szybę salonu. W odniesieniu do XIX wieku źródła te zdecydowanie dominują, chyba że na owej linii zaciążył poważny konflikt, w którym strony poszukiwały rozstrzygnięcia w sądzie. W przeciwnym razie mieszkańcy dworu pozostawiali w swych wspomnieniach idylliczny obraz stosunków raczej życzeniowych, aniżeli rzeczywistych.

Czytaj dalej Zarzecze. Pałac a wieś w XIX i XX wieku

Dzieduszyccy z lotu ptaka

Nasza rodzina hołd składa tradycji, a przy tym idzie, a właściwie… leci z technologicznym postępem. Dla wątpiących przedstawiamy ją i jej rodową siedzibę z lotu ptaka.

Pilotem bezzałogowego statku powietrznego (drona…) był Maciej Zdziech.

„Muzeum dobra wspólnego” – uroczysta sesja z okazji X-lecia Muzeum Dzieduszyckich w Zarzeczu

1 czerwca 2018 roku pałac Dzieduszyckich w Zarzeczu gościł znamienitych przedstawicieli świata nauki i działaczy społecznych. Sesja „Muzeum Dobra Wspólnego” z ich udziałem została uwieczniona kamerą. Poniżej zamieszczamy nagranie, a także galerię zdjęć z całości obchodów X-lecia Muzeum z okolicznościową mszą św. sprawowaną przez ks. abpa Józefa Michalika.

Relację z wydarzenia opublikowała również TVP3. Link do relacji i fotogaleria z wydarzenia w dalszej części opisu.

Fotografie i wideo: Mateusz Dzieduszycki

Czytaj dalej „Muzeum dobra wspólnego” – uroczysta sesja z okazji X-lecia Muzeum Dzieduszyckich w Zarzeczu

Dzieduszyccy w życiu publicznym kraju ostatnich trzech stuleci

tekst: prof. Kazimierz Karolczak

W dziejach każdego narodu znaleźć można rody szczególnie zasłużone dla jego rozwoju politycznego, gospodarczego czy kulturalnego. Powszechnie znane są dynastie panujące wpływające na losy nie tylko jednego kraju, ale w pewnych okresach także Europy i świata. Obok rodów, których przedstawiciele bywali wynoszeni na trony i namaszczani, w kulturze europejskiej szczególne miejsce zajęły rodziny arystokratyczne o mniej lub bardziej głośnych nazwiskach. Czytaj dalej Dzieduszyccy w życiu publicznym kraju ostatnich trzech stuleci

Linia poturzycko – zarzecka

Tadeusz Gerwazy Dzieduszycki (1724-1777) – syn Jana i Róży z Lipskich. Starosta żukowski i matwijkowski, chorąży trembowelski i halicki, podkomorzy halicki, cześnik wielki koronny. Od 1765 roku jeden z czterech regimentarzy, którym podporządkowano wojska koronne Rzeczypospolitej. W sejmie związany z obozem Czartoryskich, sprzeciwiał się wolnej elekcji i liberum veto. Przez króla Stanisława Augusta Poniatowskiego udekorowany orderem św. Stanisława. Fundator kościoła w Kossowie. Po I rozbiorze Rzeczypospolitej, jako poddany Habsburgów otrzymał w 1775 roku od cesarzowej Marii Teresy tytuł hrabiowski. Z małżeństwa z Salomeą Trembińską (1751) pozostawił 4 synów: Waleriana, Antoniego, Wawrzyńca i Józefa oraz 5 córek: Helenę (Sierakowską), Ludwikę (Szeptycką), Magdalenę (Morską), Justynę (Działyńską) i Paulę Klotyldę. 

Czytaj dalej Linia poturzycko – zarzecka